Erzurum'dan bir medyumla konuşmak isterseniz tek yapmanız gereken WhatsApp'tan bir mesaj bırakmaktır; Palandöken'in eteğinde, Oltu'da, Narman'da ya da Erzurum'dan çok uzakta yaşamanız bu yolu değiştirmez. Herhangi bir yere uğramanız gerekmez. Konuşma yazıyla, yalnız ikimiz arasında ve sizin seçtiğiniz saatlerde ilerler.
Erzurum'da hikâyeyi kim anlatır, kim dinler?
Erzurum'un sözlü kültüründe "hekatçılık" adıyla bilinen bir halk hikâyesi anlatıcılığı geleneği vardır. Bu geleneğin son büyük ustası olarak Behçet Mahir anılır; ondan sonra hekatçılığın unutulmaya yüz tuttuğu söylenir. Yakın zamanda Sümmani Baba Âşıklar Kıraathanesi'nde Kerem ile Aslı hikâyesinin Erzurum bölümü anlatılarak bu gelenek yeniden canlandırılmıştır.
Hekatçının işi, bir hikâyeyi dinleyenin yüreğine dokunacak biçimde, sabırla ve bölümler hâlinde anlatmaktır. Dinleyen de acele etmez; hikâyenin nereye gideceğini merak ederek bekler. Erzurum'un âşıklık geleneği de bu sabırlı anlatma ve dinleme kültürünün içinde yaşar. Narmanlı Âşık Sümmani'nin rüyada gördüğü sevgilisini ömür boyu araması bunun en bilinen örneklerindendir.
Erzurum'a özgü gönülle ilgili bir dilek yeri için ise doğrulanabilir bir kaynak bulamadık; bu yüzden böyle bir yer anlatmıyoruz. Diğer Erzurum sayfaları ise elma atma ile bayram koçu geleneklerine, Kerem ile Aslı anlatısının kıraathanede yeniden hayat bulmasına ve Sümmani'nin Gülperi'yi arayışına ayrıldı.
Kendi hikâyenizi anlatacak birini bulmak neden zordur?
Hekatçı başkalarının hikâyesini anlatır. Ama insanın kendi hikâyesi, hele bir gönül meselesiyse, kolay anlatılmaz. Erzurum gibi aile bağlarının ve mahalle ilişkilerinin güçlü olduğu yerlerde bir kırgınlığı ya da bir özlemi söylemek, sözün başka kapılara gitmesi kaygısını da beraberinde getirir. Uzaktan yapılan bir görüşmede bu kaygı yoktur; anlattığınız kimseye ulaşmaz.
Medyum Süryani'de bir medyumun ilk işi, iyi bir dinleyici olmaktır: sözünüzü kesmeden, yargılamadan, acele ettirmeden. İkinci işi, anlattığınız meselenin gerçekte ne olduğunu birlikte görmektir. Bir bağın soğuması, uzayan bir küslük, tamamen uzaklaşmış bir sevgili ya da sizi tüketen bir ilişki ayrı ayrı yolları gerektirir. Kimi zaman hiçbir çalışmanın gerekmediği de açıkça söylenir. Genel yaklaşım için medyum sayfasına bakabilirsiniz.
Konuşma nasıl başlar ve nereye varır?
Hikâyenizi bir hekatçı gibi baştan sona hazırlamanız gerekmez; aklınıza gelen ilk cümleyle başlayabilirsiniz. Gelen sorular meseleyi açmak içindir, sizi sıkıştırmak için değil. Mesele belirginleşince, gelenekte buna benzer durumlar için hangi manevi yolun düşünüldüğü, bu yolun neyi vaat etmediği ve sizin tarafınızda nelerin önemli olduğu anlatılır. Bir süre düşünmek, ara vermek ya da hiç devam etmemek tamamen sizin elinizdedir.
Güvenilir bir medyumu güvenilmez olandan nasıl ayırırsınız?
Erzurum'un hekatçısı dinleyicisini bekletir ama kandırmaz; hikâyenin sonunu bildiğini iddia edip para istemez. Bir medyumda da aynı dürüstlüğü aramalısınız. Şu durumlar sizin için birer alarm olmalı:
Size belirli bir gün ya da hafta içinde kesin bir sonuç söyleniyorsa, bilinemeyecek bir şey vaat ediliyordur. Sizi "beklerseniz her şey mahvolur" gibi cümlelerle korkutup hızlı karar vermeye zorluyorlarsa, bu rehberlik değil baskıdır. Konuşma ilerledikçe ödemeler ve ek işler katlanıyor, bırakmak istediğinizde tehditkâr bir dil kullanılıyorsa uzaklaşın.
Kimlik numarası, banka bilgisi ya da sevdiğiniz kişinin hesap şifreleri gibi bilgiler istenirse paylaşmayın. Başkalarının özel hikâyelerini isimleriyle anlatan birinin sizin sırrınızı da koruyamayacağını unutmayın. Bir üçüncü kişiye zarar verme, birini birinden koparma teklifi geldiğinde ise konuşmayı orada kesin.
Bu ölçüleri bize karşı da kullanmanızı isteriz.
Erzurum için diğer sayfalar
- Sadakati ve yakınlığı pekiştirmek için: Erzurum bağlama büyüsü
- Size zarar veren bir bağdan uzaklaşmak için: Erzurum ayırma büyüsü
- Küslüğü geride bırakıp barışmak için: Erzurum eski sevgiliyi geri döndürme büyüsü
- Uzaklaşmış bir sevgiliyi çağırmak için: Erzurum eski sevgiliyi geri getirme büyüsü
Hikâyenizin hangi bölümündesiniz? Erzurum'dan yazanlar için bir yön rehberi
Hekatçı bir hikâyeyi bölüm bölüm anlatır; her akşam dinleyici kendini başka bir yerde bulur. Erzurum'dan yazan birinin gönül meselesi de çoğu zaman bir hikâyenin belli bir bölümüne benzer ve hangi bölümde olduğunuz, konuşulacak yolu da belirler.
Hikâye sürüyor ama sayfalar soğudu. Birliktesiniz, fakat eskisi gibi konuşamıyor, birbirinize güvenmekte zorlanıyorsunuz. Böyle bir bölümde ağırlık bağın korunmasındadır; bağlama büyüsünün Erzurum sayfası bunu ayrıntılı anlatır.
Hikâye sizi yoruyor ve kapanmasını istiyorsunuz. İçinde olduğunuz ilişki size zarar veriyor ama sayfayı çeviremiyorsunuz. Buradaki konu kendinizi o hikâyeden çekmektir: Erzurum ayırma büyüsü. Başkasının hikâyesine müdahale bu yolun parçası değildir.
Ara verildi, devamı belirsiz. Küsülmüş, iki taraf da susmuş ama kitap kapanmamış. Barışmayı konu alan Erzurum için geri döndürme sayfası bu bölüme uyar.
Öteki kahraman sahneden çekildi. Haber yok, iletişim kesik, belki hayatında yeni biri var. Sümmani'nin rüyasında gördüğü sevgiliyi araması gibi uzun bir arayışı andıran bu mesafe geri getirme sayfasının konusudur.
Hangi bölümde olduğunuzu kestiremiyorsanız da sorun değil; hekatçının dinleyicisi gibi siz de hikâyenin akışını görmek için birkaç soruya ihtiyaç duyabilirsiniz ve yazışma tam olarak bunun için vardır.
Her hikâyenin bir çalışmayla devam etmesi gerekmez. Bazen doğru bölüm sonu, sizin kendi kararınızla gelendir; bunu açıkça söylemek de medyumun işidir ve öyle bir durumda size hiçbir şey önerilmez. Bu işin sınırlarını medyum nedir, ne iş yapar yazısında da bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Erzurum'dan yazdığımda bir randevuya gitmem gerekir mi?
Gerekmez. Görüşme baştan sona WhatsApp üzerinden yazışarak ilerler; Erzurum'da ya da başka bir şehirde bir adrese uğramanız istenmez.
Hekatçılığın medyumlukla bir bağlantısı var mı?
Hayır. Hekatçılık Erzurum'a özgü bir halk hikâyesi anlatıcılığı geleneğidir. Onu burada yalnız sabırla anlatma ve dinleme kültürünü hatırlatmak için andık.
İlk mesajda her şeyi anlatmam gerekir mi?
Hayır. Birkaç cümle yeterlidir; gerisi sorularla ve sizin istediğiniz ölçüde açılır.
Bir ödeme söz konusu olmadan önce neleri netleştirmeliyim?
Size hangi yolun neden önerildiğini, bu yoldan neyin beklenmemesi gerektiğini ve istediğiniz an bırakıp bırakamayacağınızı sorun. Cevaplar belirsizse ya da konuşma sizi dinlemeden ödemeye atlıyorsa acele etmeyin.
Erzurum'dayım ve başka bir medyumla da yazışıyorum; bu sorun olur mu?
Bunu açıkça söylemeniz yeterlidir; kiminle görüşeceğinize siz karar verirsiniz. Yalnız iki ayrı yerden çelişkili sözler duyuyorsanız, hangisinin sizi korkuttuğuna, hangisinin sakinleştirdiğine dikkat edin.