Rize'den bağlama büyüsü için destek almak isterseniz WhatsApp'tan yazmanız yeterlidir. Görüşme uzaktan ve yazılı ilerler; Çayeli'nde, Ardeşen'de, Pazar'da ya da bir yayla evinde olmanız fark etmez, kimseye görünmeden ve adınızı vermeden konuşabilirsiniz.
Bağlama çalışması, var olan ya da yeni başlayan bir bağın sağlamlaşması niyetine dayanır. Rize'nin evlilik âdetleri, bir bağın aceleyle değil, alıştırarak ve ağırlayarak kurulduğunu anlatır.
Enişte sofrasından yengeyle gelmeye: Rize'de yeni bir yuva
Rize'de eskiden damada "damat" yerine "enişte" denirdi; "enişte sofrası", "enişte lokumu", "enişte daveti" gibi deyimler bu kullanımdan gelir. Düğüne davet için davetlilere "lokum" denilen kurabiyeler gönderilir. Düğünden önceki akşam kız evinde kına gecesi yapılır; yakın akrabalar koç getirdiği için bu geceye "koç akşamı" da denir.
Gelin erkek evine vardığında kardeşi hediye ister. Kayınbaba ya da kaynana genellikle ahırdaki bir hayvanı hediye eder ve bu hayvan gelinin malı sayılır; buna "kapılık" denir. Düğünden sonra kız tarafı damat için "eniştenin yedisi" denen bir ziyafet verir; bu davet için enişte tatlısı, yani damat baklavası yapılır ve baklavanın tam ortası damada yedirilir.
Çamlıhemşin yöresinden anlatılan bir âdet ise ayrıca dikkat çeker: gelin damat evine yengesiyle birlikte gelir, ilk dört beş gün yengesinin yardımıyla yeni evine alışır.
Alışmak için zaman tanımak: bağlama niyeti bize ne söyler?
Çamlıhemşin'deki bu âdet, bir bağın ilk günlerinde acele edilmemesi gerektiğini sade biçimde anlatır. Yeni bir eve, yeni bir insana alışmak zaman ister ve bu süreçte yanınızda tanıdık bir el olması büyük bir destektir. Baklavanın ortasının damada yedirilmesi de yeni gelen kişiye ailenin en değerli payını vermek gibi okunabilir.
Kapılık âdetinde de ince bir anlam vardır: gelinin kendi malı sayılan bir hayvan, yeni evde ona ait bir pay ayrıldığını gösterir. Bir ilişkide de insanın güvende hissetmesi, kendine bir yer açıldığını görmesiyle başlar. Bağ çoğu zaman bu küçük güvencelerle sağlamlaşır.
Bağlama büyüsü geleneksel anlayışta buna benzer bir destek olarak görülür. Zaten bir karşılığı olan ilişkiye manevi bir eşlik sunar; kimsenin iradesi zorlanmaz, kimse istemediği bir bağa itilmez. Rize'den yazanların anlattığı durumlar şunlara benzer:
- Yeni evlenmiş, iki ailenin arasında kendi yuvasının dengesini kurmaya çalışan çiftler.
- Uzun bir birliktelikte konuşmaların kısaldığını, ilginin azaldığını hissedenler.
- Eşi ya da nişanlısı başka şehirde ya da yurt dışında çalışan, mesafenin bağı inceltmesinden kaygı duyanlar.
- Henüz netleşmemiş ama karşılıklı ilginin filizlendiği bir yakınlığın kalıcı olmasını dileyenler.
Bağ gerçekten kopmuşsa ya da sizi yıpratıyorsa bu yol uygun olmayabilir. Örneğin küslükle aranıza mesafe girdiyse Rize eski sevgiliyi geri döndürme büyüsü sayfası daha yakın gelebilir.
Rize'den yazarken pratikte neler bilmelisiniz?
Rize'de pek çok aile birbirini tanır; düğünlerde, davetlerde, yayla buluşmalarında aynı yüzler görülür. Bu yüzden gönül meselesini çevrenize açmak zor olabilir. Görüşmeye bu açıdan bakmak işinizi kolaylaştırır:
- Mesajınızı gün içinde ya da gece, size uygun olan saatte gönderebilirsiniz; anlık cevap vermek zorunda değilsiniz.
- Gerçek adınızı, karşı tarafın adını ya da yaşadığınız köyü söylemeniz gerekmez.
- Önce sizi neyin kaygılandırdığını anlamaya çalışırız: bir davranış mı, bir sessizlik mi, yoksa içinizdeki bir his mi?
- Geleneksel anlayışa göre uygun görülen manevi yol, ondan neyin beklenip neyin beklenmemesi gerektiğiyle birlikte anlatılır. Karar her zaman size kalır.
Kesin bir süre ya da kesin sonuç sözü verilmez. Bir bağ ancak iki tarafın da içinde bir karşılık varsa güçlenir. Çamlıhemşin'deki gelinin yeni evine günler içinde alıştığı gibi, ilişkilerdeki değişim de çoğu zaman küçük işaretlerle ve sabırla fark edilir.
Sık sorulan sorular
Rize'de bir yayla köyündeyim, görüşme yine mümkün mü?
Evet. Görüşme WhatsApp üzerinden yazışarak yürür; bağlantınızın olduğu her an mesaj gönderebilirsiniz, Rize'nin neresinde olduğunuz önemli değildir.
Rize'de kına gecesine neden "koç akşamı" denir?
Kaynaklara göre kına gecesine yakın akrabaların koç getirmesinden dolayı bu ad verilir. Gece, düğünden önceki akşam kız evinde yapılır.
Bağlama büyüsü yeni evlenmiş biri için de düşünülebilir mi?
Düşünülebilir; yeni bir yuvanın ilk dönemindeki kaygılar sık anlatılan durumlardandır. Ancak sonuç garanti edilmez, bağın güçlenmesi iki tarafın emeğine ve isteğine bağlıdır.